ICT-Recht

De technologie is ver gevorderd maar het auteursrecht raakt achterop: tijd voor een vernieuwing van het auteursrecht. Dat is kort en ongenuanceerd de boodschap van Lawrence Lessig (rechtenprofessor aan de Universiteit van Stanford en medeoprichter van Creative Commons) in de The Wall Street Journal waarin hij zijn nieuwste boek ‘Remix’ aankondigt. Lessig introduceert het onderwerp aan de hand van een zaak die zich even geleden afspeelde en betrekking had op een DMCA-takedown van een YouTube filmpje met in de hoofdrol een 13 maanden oud jongetje dat een origineel dansje doet op ‘Let’s go crazy’ van Prince. Het ging om een filmpje van 29 seconden dat voornamelijk bedoeld was voor familie en vrienden waarin op de achtergrond een CD speler auteursrechtelijk beschermd werk van Prince speelde. Universal, de platenmaatschappij van Prince, stuurde een brief naar YouTube en eiste de verwijdering van het filmpje. YouTube verwijderde het filmpje.

Deze zaak deed stof opwaaien omdat het verzoek om tot verwijdering over te gaan en de verwijdering op zichzelf verre van redelijk waren. De kwaliteit van de achtergrondmuziek was erg laag en het is daarom moeilijk voor te stellen dat er personen zijn die dit YouTube filmpje als een alternatief voor een betaalde kopie van Prince’s ‘Let’s go crazy’ beschouwen.

Mevrouw Lenz, de moeder die het kleine jongetje filmde, stuurde met hulp van de Electronic Frontier Foundation (EFF) een ‘counter-notice‘ aan YouTube waarin zij stelde dat er geen sprake was van een schending van de rechten van Warner. Lenz startte een rechtszaak en eiste dat voor recht verklaard wordt dat de haar filmpje geen inbreuk maakt op het auteursrecht van Warner. De zaak is nog onbeslist, het verloop van de procedure is te vinden bij de EFF.

Anders denken over auteursrecht

“How is it that sensible people, people no doubt educated at some of the best universities and law schools in the country, would come to think it a sane use of corporate resources to threaten the mother of a dancing 13-month-old? What is it that allows these lawyers and executives to take a case like this seriously, to believe there’s some important social or corporate reason to deploy the federal scheme of regulation called copyright to stop the spread of these images and music? “Let’s Go Crazy” indeed!” (Lessig in The Wall Street Journal)

Meer dan vroeger is creativiteit vaak een ‘remix’ van creativiteit van anderen. Nieuwe techniek en digitalisering stellen ons hiertoe in staat. Lessig zou graag een scheiding zien naar amateuristische en professionele creativiteit. Een voorbeeld van een amateuristische ‘remix’ is het filmpje van mevrouw Lenz.

“We need to restore a copyright law that leaves ‘amateur creativity’ free from regulation. Before the 20th century, this culture flourished. The 21st century could see its return. Digital technologies have democratized the ability to create and re-create the culture around us. Where the creativity is an amateur remix, the law should leave it alone. It should deregulate amateur remix.”

Wanneer je voordeel trekt uit de creativiteit van anderen, is een betaling op zijn plek:

“If a parent has remixed photos of his kid with a song by Gilberto Gil (as I have, many times), then when YouTube makes the amateur remix publicly available, some compensation to Mr. Gil is appropriate — just as, for example, when a community playhouse lets neighbors put on a performance consisting of a series of songs sung by neighbors, the public performance of those songs triggers a copyright obligation (usually covered by a blanket license issued to the community playhouse). There are plenty of models within the copyright law for assuring that payment. We need to be as creative as our kids in finding a model that works.”

Wat dat betreft lijkt Buma/Stemra zijn tijd vooruit waar het gaat om de ontwikkeling van licenties voor bijvoorbeeld het embedden van YouTube filmpjes op bedrijfsmatige websites. Het is te betreuren dat dit juist problematisch is in het huidige systeem van auteursrecht, Arnoud Engelfriet legt op zijn weblog uit waarom. Het is niet mijn bedoeling het hele slot van Lessig’s essay in The Wall Street Journal hier te kopiëren. Daarom hier het laatste citaat:

“Copyright law is triggered every time there is a copy. In the digital age, where every use of a creative work produces a ‘copy’, that makes as much sense as regulating breathing. The law should also give up its obsession with ‘the copy’, and focus instead on uses — like public distributions of copyrighted work — that connect directly to the economic incentive copyright law was intended to foster.”

Lawrence Lessig’s nieuwe boek ‘Remix’ is vandaag uitgekomen.